Çekya’da 2.200 Yıllık Kelt Yerleşimi Keşfedildi

Çekya’nın Bohemya bölgesindeki kazılar, Kelt toplumuna ait 2.200 yıllık geniş bir yerleşim düzenini gün ışığına çıkardı.

Çekya’nın Bohemya bölgesinde yürütülen kazılarda, içinde yüzlerce sikke ve 1000’den fazla takı parçasının bulunduğu 2.200 yıllık bir Kelt yerleşimi gün ışığına çıkarıldı.

Doğu Bohemya Müzesi temsilcileri, kehribar buluntuları ve ince işçilikli seramikleriyle “Bohemya ölçeğinde eşsiz” olarak nitelendirilen bu alanın, antik dönemin zengin ticari hayatına ev sahipliği yaptığını belirtiyor. Yerleşim yerinin etrafında savunma duvarlarının bulunmaması, buradaki topluluğun bölgesel ticarette kilit bir role sahip olduğunu düşündürüyor.

Bir otoyol inşası öncesinde gerçekleştirilen kurtarma kazılarıyla tespit edilen yerleşim yerinde değerli eserlerin yanı sıra konutlar, üretim atölyeleri ve dini amaçlarla kullanıldığı anlaşılan en az bir kutsal alanın kalıntılarına ulaşıldı.

(İlgili: Bu Zengin Koleksiyon, Güçlü Bir Kelt Kraliçesine Ait Olabilir)

Kazı ekibinden Hradec Králové Üniversitesi arkeoloji profesörü Tomáš Mangel, yerleşimin yaklaşık 25 hektarlık oldukça geniş bir araziye yayıldığını ifade ediyor.

Yerleşim yeri, yaklaşık olarak MÖ 450 ile MÖ 40 yılları arasında, Avrupa’nın bazı bölgelerinde gelişen Demir Çağı kültürü olan La Tène kültürüne tarihleniyor. Genellikle Kelt topluluklarıyla ilişkilendirilen bu kültürün sanat eserlerinde çoğunlukla antropomorfik (insan biçimli) tasarımlar bulunuyor.

Yerleşimde bulunan eser grubu, gümüş ve altın sikkelerin yanı sıra bronz ve demir fibulalar (broşlar), bilezik parçaları, kemer tokaları, cam boncuklar ve kol bantlarından oluşuyor. Profesör Mangel, bu keşfin MÖ 3. ve 1. yüzyıllar arasındaki yerleşim düzenini ve sosyal organizasyonu anlamak adına paha biçilemez veriler sunduğunu vurguluyor.

Burada kimler yaşıyordu?

Tarihsel olarak Kelt dünyası; Fransa’daki Galyalılardan İberya’daki Keltiberlere kadar Avrupa kıtasına yayılmış farklı gruplardan oluşuyordu. Geleneksel olarak, Bohemya’da yaşayan Kelt halkının Boii adı verilen bir kabileden olduğuna inanılıyordu.

Ancak Profesör Mangel, Boii kabilesinin bu yeni keşfedilen alanda gerçekten yaşayıp yaşamadığından emin olamayacağımızı belirtiyor. Bölgede başka Kelt gruplarının da yaşadığı biliniyor ve yerleşimde kimin yaşadığını kesin olarak söyleyecek herhangi bir yazılı belgeye rastlanmadı.

Mangel, “Bohemya geleneksel olarak Boii ile güçlü bir şekilde bağdaştırılır” diyor. “Fakat son araştırmalar, Boii kabilesinin Orta Avrupa’da bir yerlerde yerleşik olduğunu söylemekle yetinmemiz gerektiğini gösteriyor.”

Bazı araştırmacılar “Bohemya” isminin doğrudan “Boii” kelimesinden geldiğini düşünse de Mangel, bu iki kelimenin doğrudan ilişkili olmayabileceğine dikkat çekiyor. Mangel’e göre Boii ismi, bölgenin antik adı olan Boiohaemum ile bağlantılıydı; Boiohaemum ismi ise zamanla günümüzde Çekya’nın bir parçası olan Bohemya ile ilişkilendirildi.

Mangel’e göre, Boii – Boiohaemum – Bohemya – Çekya arasındaki bu bağlantı, aslında 19. yüzyıl ve 20. yüzyılın başlarındaki tarihi kaynakların yanlış yorumlanmasına dayanan bir klişe.

Kehribar yolu

Keşfedilen ince işçilikli seramikler ve kehribar objeler, yerleşimin Avrupa genelindeki antik ticaret ağlarının önemli bir parçası olduğunu kanıtlıyor.

Viyana Üniversitesi’nden arkeolog Maciej Karwowski, alanın Baltık ve Kuzey denizlerinden Orta Avrupa’ya uzanan meşhur “Kehribar Yolu” koridoru üzerindeki diğer önemli merkezlerle büyük benzerlikler taşıdığına dikkat çekiyor.

Açıklamaya göre, yerleşim yerinden çıkarılan eserlerin bir kısmının yer alacağı özel bir sergi, kış döneminde müze ziyaretçileriyle buluşacak.

Live Science. 15 Nisan 2026.