Roma’nın İlk İmparatoru Augustus’un Mermer Büstü Bulundu

Araştırmacılar, İtalya’nın bir kasabasında buldukları mermer büstü, Augustus’un yüz özellikleri ve saç biçimini esas alarak tanımladılar.

Merkezi-güney İtalya’daki Isernia’da geçtiğimiz haftalarda keşfedilen mermer başın fotoğrafı. C: Soprintendenza Archeologia, Belle Arti e Paesaggio del Molise

Geçtiğimiz haftalarda inşaat işcileri merkezi-güney İtalya’da bir kasaba olan Isernia’da bir tadilat işini yönettikleri sırada, Augustus’un uzun süredir kayıp olan portresini gün yüzüne çıkardılar. Mermerden baş Roma İmparatorluğu dönemine tarihleniyor.

Araştırmacılar mermer büstün MÖ 27 ve MS 14 yılları arasında Roma’yı yönetmiş olan ilk imparator Augustus’a ait olduğundan şüpheleniyorlar. Iulius Caesar’ın (Jül Sezar) evlatlık oğlu olan Augustus, muazzam bir kolonizasyon ve emperyal genişleme dönemini yönetti. Yerel idarenin arkeoloji departmanı tarafından Facebook üzerinden yapılan açıklamaya göre, kötü biçimde hasar almış burun dışında, kafanın geri kalanı nispeten iyi durumda günümüze ulaştı.

(Augustus Caesar Kimdi?)

Araştırmacılar büstü, Roma imparatorluk devrinde inşa edilmiş olan Isernia’nın tarihi surlarının onarımı sırasında keşfettiler. Surlar daha önce yapılan kazı işleri sırasında çökmüş ve duvarların yeniden inşa edilmesi konusu küçük kasabada tartışmaya sebep olmuştu.  

Her ikisi de projede görev alan müfettiş Dora Catalano ve arkeolog Maria Diletta Colombo, yerel halktan bazı kişilerin tarihi surların beton sütunlar ile desteklemesini istediğini söylüyor.

Isernia şehir surlarının yakınında yapılan kazılar sırasında bulunan mermer büstün yandan görünümü. C: Soprintendenza Archeologia, Belle Arti e Paesaggio del Molise

“Biz bu durumun mümkün olmadığının altını çizdik. Çünkü beton sütunlar, duvarların temellerini ve bölgede bulunan diğer antik varlıkların izlerini tahrip etme riski taşıyor.”

30 Mart’ta çalışmaya başlayan arkeologlar bu önerinin yerine, kültürel mirası korurken, yapısal bütünlüklerini güçlendirecek şekilde duvarları restore etmeye çalışıyorlar. 

Molise Arkeoloji Komiserliği: “Evet. Bu gerçekten İmparator Augustus ve O’nu bugünkü kazılar sırasında bulduk. Çünkü bu şehrin duvarlarının ardında onun tarihi saklı ve onun mirası beton sütunlar ile delinemez.” açıklamasında bulundu. 

Belediye başkanı Giacomo D’Apollonio bu nadir sanat eserinin Isernia’da kalacağını ve nihayetinde yakınlardaki Santa Maria Delle Monache Müzesi’nde sergileneceğini açıkladı. Buluntu, Roma’nın daha sonra Aesernia olarak anılacak olan antik koloni Isernia’daki varlığına tanıklık ediyor.

Güney İtalya’daki küçük kasabanın tarihi surlarında restorasyon ve kazı faaliyetleri yürütülürken inşaat isçileri mermer baş ile karşılaştılar. C: Soprintendenza Archeologia, Belle Arti e Paesaggio del Molise

MÖ 1. yüzyıl boyunca İtalya’daki komşu güçler, bu küçük kasabayı kontrol etmek için mücadele etmişlerdi ve yerleşimin yarımadaya doğru genişlemek için gerekli stratejik konuma sahip bir geçit görevi gördüğü biliniyor.

Roma kuvvetleri Isernia’yı ilk kez MÖ 295 senesinde ele geçirmişti. Yerleşimin bir önceki sahipleri olan Samnitler, dağlık merkezi-güney Apenin Bölgesi’nde yaşayan güçlü bir kabileler topluluğuydu ve MÖ 90 senesinde uzun bir kuşatmanın ardından yerleşimi Roma’dan geri almışlardı. Bu kuşatma, Roma vatandaşlık hakkı isteyen eski Roma müttefikleri ile Roma Cumhuriyeti arasında üç sene süren İç Savaş sırasında gerçekleşmişti. 

“The Storm Before the Storm: The Beginning of the End of the Roman Republic” kitabının yazarı Mike Duncan, Smithsonian dergisinden Lorraine Boissonealt’a 2017 senesinde verdiği röportajda: “Ayaklanmaların çoğunu, bazı güçlerden kopmaya çalışan insanlar çıkartır, ancak İç Savaş’ta tuhaf olan şey İtalyanların Roma sistemine dahil olmak için mücadele etmeleri. Roma şimdi İtalya oldu ve herkes bu sisteme dahil oldu. Bunu neredeyse Cumhuriyeti dağıtacak yıkıcı bir iç savaşın ardından gerçekleştirebildiler.” diyor.

Isernia Kasabası’nın antik surlarından bir görüntü. C: Wikimedia Commons

İç Savaş’ta Roma, yerleşimi tekrar ele geçirmiş ve pek çok şeyi yok ederek, burasını bir Roma merkezi olarak yeniden inşa etti.

Araştırmacılar Augustus’un kırlangıçkuyruğu saç modeline bakarak gün yüzüne yeni çıkmış olan büstü tanımladılar. Kırlangıçkuyruğu saç modeli belirgin bir “V” veya kıskaç şeklinde bölünmüş ve ayrılmış kalın saç telleri biçimine verilen isimdir. 

Genel olarak bu portre, Primaporta biçimindeki yüz şeklini yakından takip etmiştir. Cambridge Üniversitesi’nin aktardığı şekliyle, MÖ 20 senesi dolaylarında popülerleşen bu stil, Augustus’un resmî portrelerinin işlenmesinde baskın hale gelmişti. Bu heykelin pürüzsüz özellikleri ve virgül şeklindeki bukleleri imparatorun gençliğini vurguluyor.


Smithsonian Magazine. 5 Mayıs 2021.

Yorumlar
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Tarih Bölümü mezunu. Marmara Üniversitesi Eski Çağ Anabilim Dalı yüksek lisans öğrencisi.

You must be logged in to post a comment Login