Çığlık Atan Mumya Kalp Krizinden Ölmüş Olabilir

Yapılan araştırmaya göre, ağzı açık bir şekilde mumyalanmış Mısırlı bir kadın kalp krizinden ölmüş olabilir.

Mumya sargılarına “Meritamun” yazılıydı. C: Zahi Hawass and Sahar Saleem

Mumyanın bilgisayarlı tomografi (BT) taramasında yaygın olarak görülen ateroskleroz, yani kan damarlarında yağlı plak birikintileri bulundu.

Mısırbilimciler, kadının büyük bir kalp krizinden öldüğünü ve birkaç saat boyunca bulunamadığını iddia ediyor, bu yüzden ölüm sertliği devreye girmişti. Ölümde açılmış olan çenesi, daha sonra sonsuza kadar açık olarak kalmıştı.

Ancak, araştırmaya dahil olmayan bilim insanları bu hikayeye şüpheyle bakıyorlar. Bir mumya araştırmacısı olan Andrew Wade, mumyalamanın uzun bir süreç olduğunu ve ölüm sertliğinin sadece birkaç gün sürdüğünü söylüyor.

Wade, “Çenenin etrafındaki sargıların, ağzını kapalı tutacak kadar sıkı olmaması, kendi haline bırakıldığında açılmış olması daha olası.” diyor.

(Çığlık Atan Mumya, Firavunu Öldürmeye Çalışan Prens Olabilir)

Mumya, bir yüzyıldan fazla bir süre önce, 1881’de keşfedildi. Luksor kentinden Nil’in karşı tarafında bir mezar kompleksi olan Deir el-Bahari’de gömüldü. Meritamun” adı sargılarına yazılmıştı, ancak Mısırbilimciler kim olduğundan emin değiller.

Eski Mısır’da Meritamun adında birkaç prenses vardı, bunlar arasında 17. yüzyıl hanedanı Thebes hükümdarının kızı, MÖ 1558 civarında hüküm süren Seqenenre Taa II ve MÖ 1279’da firavun olan güçlü Ramses II’nin kızı vardı.

Sonsuz çığlık

Meritamun, Deir el-Bahari’de çığlık atar vaziyette duran iki mumyadan biriydi. Diğeri, firavunun boğazını kesmek için bir komploya katıldıktan sonra intihar etmek zorunda kalan Ramses III’ün oğlu Pentawere olarak tanımlandı.

Pentawere cezalandırıldıktan sonra kendini öldürmek zorunda kaldı ve kötü mumyalandı. Keten yerine koyun derisine sarıldı ve organları çıkarılmadı. Görünüşe göre ağzının açık kalmasına da müdahale edilmedi.

Mumya’nın Pentawer olduğundan şüpheleniliyor. C: Zahi Hawass

Mısırbilimci Zahi Hawass ve radyolog Dr.Sahar Saleem, Meritamun’un benzer bir kadere maruz kalıp kalmadığını öğrenmek istedi. Araştırmacılar, mumyanın sanal bir 3B görüntüsünü oluşturabilmek için vücudun etrafında dönen X-ışın demetlerini içeren bir yöntem olan Bilgisayarlı Tomografi’yi kullandılar.

Taramalar Meritamun’un iyi mumyalandığını ortaya çıkardı. Pentawere’den farklı olarak, kalbi, nefes borusu ve akciğerleri hala mevcut olmasına rağmen, organlarının çoğu çıkarılmıştı. Karın boşluğu keten ve reçine ile doluydu. Beyni çıkarılmamıştı; ölümde, mumyanın kafasının sağa doğru eğimini yansıtan kafatasının sağ arka tarafına doğru buruşmuştu.

Meritamun, hayattayken 151 santimetrenin biraz altındaydı. Kemiklerine ve dişlerine dayanarak, araştırmacılar 50’li yaşlarında öldüğüne inanıyor. Dişleri oyuklarla doluydu ve bazı azı dişleri çürümüştü.

Sağlığına dair en büyük ipucu, kan damarlarını rahatsız eden aterosklerozdu. Yoğun ateroskleroz, araştırmacıların Meritamun’un kalp krizinden öldüğünü tahmin etmesini sağladı. Bununla birlikte, bu tanı sadece bir tahmin; ateroskleroz, inme veya beyindeki bir kan damarının tıkanmasına neden olarak da öldürebilir. Araştırmacılar bulgularını Mısır Radyoloji ve Nükleer Tıp Dergisi’nde yayımlanacak.

Mumya gizemleri

Araştırmacılar Meritamun iyi mumyalandığı için Pentawere gibi utanç içinde öldüğüne inanmıyor. Ancak, açık ağzı ve hafifçe bükülmüş bacakları alışılmadık bir pozisyondaydı.

Araştırmacılar, Meritamun’un tek başına öldüğünü ve ölüm sertliği başlayana kadar bulunamadığını tahmin ediyorlar. Ölüm sertliği, ölümden bir veya iki saat sonra başlayan ve daha sonra vücut iki veya daha fazla gün sonra çürümeye başladığında kaybolan kasların ve eklemlerin sertleşmesi durumu.

Belki de Meritamun’un mumyalayıcıları, ölüm sertliği bitmeden önce mumyalama sürecine başladılar ve bacaklarını veya çenesini düzeltemediler.

Bununla birlikte, daha önce yayımlanan araştırmalara göre “çığlık atan” mumyalar nadir değildi ve bu durumlar, çene bağlarının ölümden sonra gevşemesinin bir sonucuydu. Çenenin etrafındaki sargılar genellikle ağzı kapalı tutuyordu, ancak bunlar gevşeyebilirdi.

BT taraması, Meritamun’un aile bağlarını kesin olarak ortaya koymadı. Kimliğine dair olası bir ipucu, beyninin çıkarılmamış olması. Beyin çıkarılması 19. hanedan mumyalarında 17. hanedan mumyalarından daha yaygındı. Bu nedenle Meritamun’un Büyük Ramses’in değil Seqenenre Taa II’nin kızı olması akla yatkın.


Live Science. 22 Temmuz 2020.

Yorumlar
Anadolu Üniversitesi Arkeoloji Bölümü mezunu. İstanbul Üniversitesi Prehistorya Bölümü Yüksek Lisans mezunu. Aynı üniversitede Doktora programında devam ediyor. İletişim: ermanbu@gmail.com

You must be logged in to post a comment Login