Neandertaller Kemik Alet Yaparken Seçici Davranıyordu

Neandertaller belirli bir amaç için alet yaparken, belirli hayvanların kemiklerini kullanmayı seçiyordu.

C: Naomi Martisius

Yaklaşık 40.000 yıl öncesine kadar Avrupa ve Asya’da yaşayan Neandertallerin bir zamanlar düşünüldüğünden daha sofistike insanlar olduğuna dair kanıtlar artmaya devam ediyor.

Yeni bir çalışma, Neandertallerin belirli bir amaç için bir alet yaparken belirli hayvanların kemiklerini kullanmayı seçtiğini gösteriyor: hayvan postunu deriye çevirmek.

Antropoloji Bölümü’nde araştırma görevlisi Naomi Martisius, doktora araştırması için güney Fransa’daki sitelerde bulunan Neandertal aletlerini inceledi.

(Neandertal Ailesinde Baba Anneden Gençti)

Neandertaller bu bölgelerde, hayvan postlarını deri haline getirirken ovmak için kullanılan, düzleştirilmiş ucu olan bir hayvan kaburgası parçasından oluşan ve lissoir adı verilen aletler bırakmıştı. Bu lissoir aletler, genellikle o kadar pürüzsüz oluyordu ki, hangi hayvandan geldiklerini sadece onlara bakarak söylemek imkansız.

Martisius ve meslektaşları, kemiklerdeki kollajen proteini kalıntılarına bakmak için oldukça hassas kütle spektrometrisi kullandılar. Yöntem, ZooMS veya kütle spektrometrisi ile zooarkeoloji olarak adlandırılır. Teknik, numuneleri kütle / yük oranı ile tanımlanabilen ve orijinal molekülü yeniden yapılandırmak için kullanılabilen parçalara ayırır.

Normalde, bu yöntem bir kemiğin delinmesini içerir. Bu değerli örneklere zarar vermekten kaçınmak için Martisius ve meslektaşları, kemiklerin depolandığı plastik kaplardan örnekler alabildi ve bir analiz yapmak için yeterli malzemeyi geri kazandılar.

Sığır kaburgalarının geyiklere tercih edilmesi

Sonuçlar, lissoir yapmak için kullanılan kemiklerin çoğunlukla bizon veya yaban öküzü (şimdi tükenmiş olan modern sığırların yabani bir akrabası) gibi sığır ailesindeki hayvanlardan geldiğini gösteriyor.

Ancak aynı katmandaki diğer hayvan kemikleri, ren geyiğinin çok daha yaygın olduğunu ve sıklıkla yiyecek için avlandığını gösteriyordu. Yani Neandertaller bu aletleri yapmak için sadece belirli hayvan türlerinden kaburga kullanmayı seçiyorlardı.

(Neandertaller ile Birçok Yerde Birçok Kez Çiftleştik)

Martisius, “Sanırım bu Neandertallerin ne yaptıklarını gerçekten bildiğini gösteriyor. Avlanırken bu hayvanlarla karşılaştıklarında bu büyük kaburgaları kasten topluyorlardı ve hatta bu kaburga aletlerini en sevdiğimiz bir ingiliz anahtarı veya tornavida gibi uzun süre saklamış olabilirler.” diyor.

Sığır kaburgaları, geyik kaburgalarından daha büyük ve daha sertti, bu da onları aşınma veya kırılma olmadan, postlar üzerindeki sert çalışma için daha uygun hale getiriyordu.

“Neandertaller belirli bir görev için özel bir alete ihtiyaç duyduklarını biliyorlardı. Neyin en çok işe yaradığını buldular ve ulaşılabilir olduğunda onu kullandılar.”


Makale: Naomi L. Martisius et al. 2020. Non-destructive ZooMS identification reveals strategic bone tool raw material selection by Neandertals, Scientific Reports.

Anadolu Üniversitesi Arkeoloji Bölümü mezunu. İstanbul Üniversitesi Prehistorya Bölümü Yüksek Lisans mezunu. Aynı üniversitede Doktora programında devam ediyor. İletişim: ermanbu@gmail.com

You must be logged in to post a comment Login