Minoslular, Kolay Temizlik İçin Tek Kullanımlık Kaplar Kullandı

3.500 yıllık tek kullanımlık bir kap; British Museum’da, çöplerle uzun zamandır devam eden ilişkimizi araştıran yeni bir serginin bir parçası.

Minoslulara ait tek kullanımlık bardak, yanında Air India’dan tek kullanımlık bir kağıt bardak. C: British Museum

Bronz Çağı süresince, Minos Uygarlığının seçkin üyeleri büyük ve savurgan partiler düzenleyerek refahlarını sergiledi. Temizleme sürecini kolaylaştırmak için, bu eski insanlar bugün çoğumuzun tanıdığı bir kolaylığa güveniyorlardı: tek kullanımlık bardaklar.

Yaklaşık 3.500 yıl önce Girit adasındaki kilden yapılmış böyle bir kap, insanların çöple ilişkisinin uzun ve karmaşık tarihini araştıran yeni bir serginin bir parçası olarak Londra’daki British Museum’da sergileniyor.

“Tek Kullanımlık, Çöp ve Biz” sergisinin eş küratörü Julia Farley yaptığı açıklamada, “İnsanlar, bu tek kullanımlık kapların bizim modern tüketici topluluğumuzun bir icadı olmadığını öğrendiğinde şaşırmış olabilir, ancak bu binlerce yıl öncesine dayanıyor olabilir. 3.500 yıl önce Minoslular onları, bugün bizim için çok benzer bir nedenden dolayı kullanıyordu: partilerde içki servisi için.” diyor.

(Miken ve Minos Toplumlarının Genetik Kökenleri Antik DNA ile Ortaya Çıkarıldı)

Bu eski ve kulpsuz kap, göze çok hoş gelmiyor. Washington Post’tan Hannah Knowles’a göre, kabın kaba ve parmak izleriyle kaplı olması, kabın aceleyle yapıldığını gösteriyor.

Girit boyunca büyük yığınlarda binlerce benzer ürün bulundu, bu da uzmanların nesnelerin şenliklerde şarap taşımak için bir kez kullanıldıktan sonra yığınlar halinde atılmasından şüphelenmesine neden oldu.

Antik dünyadaki kilin bol, uygun fiyatlı ve şekillendirmesinin kolay olması, onu tek kullanımlık nesneler için uygun bir malzeme haline getirdi. British Museum’da Minos kabı, Air India tarafından 1990’larda uçuşlarda ve havaalanlarında içecek servisi yapmak üzere kullanılan mumlu bir kağıt bardak ile birlikte sergileniyor. Farley, yan yana dizme yöntemini, insanların yıkama gibi sıkıcı görevleri hafifletebilecek ucuz ürünler için uzun zamandır tercih ettiklerini vurguluyor.

“Bir bakıma, bu evrensel kolaylık arzusunu gösteriyor. Ama bugün, her yıl 300 milyardan fazla tek kullanımlık kağıt bardak üretiyoruz. Ölçek açısından tamamen farklı.”

Tek kullanımlık ürünlerin kitlesel tüketimi gerçekten son yıllarda acil bir çevre sorunu haline geldi – özellikle de bu ürünler nispeten modern bir buluş olan plastikten yapılmışsa. Gezegenimiz plastik üzerinde boğuluyor; her yıl, zehirli kimyasalları yeraltı suyuna karıştıran, okyanusa akan ve vahşi hayatı tehlikeye atan yaklaşık 340 milyon ton plastik ürün üretiyoruz. Bu malzeme hızlı bir şekilde biyolojik olarak parçalanmıyor ve bunun yerine küçük ve daha küçük parçalara ayrılıyor. Birleşmiş Milletler tek kullanımlık plastikleri “zamanımızın en büyük çevresel belalarından biri” olarak adlandırıyor ve üye devletler bu yılın başlarında tek kullanımlık torbalar, bardaklar, çatal-bıçaklar ve pipetler gibi ürünlerin kullanımını engellemek için anlaştılar.



Smithsonianmag. 19 Aralık 2019.

Yorumlar
İstanbul Üniversitesi Klasik Arkeoloji Ana Bilim Dalı mezunu.

You must be logged in to post a comment Login