Büyük Beyinli Memelilerin Hayatta Kalma Olasılığı Daha Yüksekti

Benzer büyüklükteki türlerden daha büyük beyinleri olan memelilerin, 115.000 ila 500 yıl önce Geç Kuvaterner’deki yok oluştan kurtulma olasılığı daha yüksekti. 

Önceki araştırmalar, daha büyük vücut boyutuna sahip memelilerin neslinin tükenme riskinin arttığını, ancak Afrika savan fili ve kutup ayısı gibi büyük beyinleri olan büyük gövdeli türlerin hayatta kalma şansının daha az bilindiğini ortaya koymuştu.

Jacob Dembitzer ve meslektaşları, 291 canlı memeli türünü ve Geç Kuvaterner’de soyu tükenmiş 50 memeli türünün beyin boyutlarını araştırdı. Araştırmacılar, beyin boyutunu hesaplamak için tür başına ortalama üç örnek olacak şekilde 3.616 örnek kafatasının hacmi hakkında veri topladı ve vücut kütlesi ve neslinin tükenme tarihlerine ilişkin veriler için önceki araştırmaları kullandı.

(İlgili: Memeliler Büyük Beyinlerini Büyük Felaketlere Borçlu)

Geç Kuvaterner’de hayatta kalan türler, soyu tükenmiş benzer büyüklükteki (vücut kütlesi) türlere göre ortalama yüzde 53 daha büyük beyinlere sahipti. Yazarlar, neslinin tükenmesini belirleyen en önemli faktörün vücut kütlesi olduğunu belirlediler, fakat beyin büyüklüğü neslinin tükenmesinin önemli bir göstergesiydi.

Yazarlar, yakından ilişkili bir tür grubu olan taksonomik düzenlerde, vücut büyüklüğündeki en büyük farklardan birinin Pilosanlar arasında olduğunu buldular. Yazarlar, soyu tükenmiş yer tembel hayvanı olan 4,6 metrik ton ağırlığındaki Lestodon armatus’un vücut boyutunun, 24 kg dev karıncayiyen Myrmecophaga tridactyla’dan 192 kat daha büyük olduğunu buldu. Büyük beyinlere sahip olma eğiliminde olan bir grup olan Proboscidea düzeninde, soyu tükenmiş düz dişli fil olan Palaeoloxodon antiquus (11 metrik ton ağırlığında), Afrika savan fili Loxodonta africana’ya (3,9 metrik ton ağırlığında) kıyasla 2,8 kat daha büyüktü.

Araştırmacılar, daha büyük beyin boyutunun, yok olmaya meyilli büyük gövdeli türlerin hayatta kalmasına yardımcı olmuş olabileceğini öne sürüyorlar.

Daha büyük bir beyin, türlerin insanlar tarafından artan avlanma gibi değişikliklere hızla uyum sağlamasına yardımcı olmuş olabilir ve türlerin değişen bir manzara içinde çeşitli yiyecek ve su kaynaklarını hatırlayabildiği anlamına gelebilir.

Nature Publishing Group. 31 Mart 2022.

Makale: Dembitzer, J., Castiglione, S., Raia, P., & Meiri, S. (2022). Small brains predisposed Late Quaternary mammals to extinction. Scientific Reports, 12(1), 1-8.