Hasankeyf’teki 1100 Tonluk Zeynel Bey Türbesi Taşınırken Yıkılabilir

Ilısu Barajı tamamlanınca sular altında kalacak 650 yıllık Zeynel Bey Türbesi’nin Hasankeyf Yeni Kültürel Park Alanı’na ‘Hollanda yöntemi’yle taşınması kararlaştırıldı. Taşınırken yıkılma tehlikesi olan türbe, 1462-1482 yıllarında Hasankeyf’te hüküm süren Akkoyunlular’dan kalan tek eser olma özelliği taşıyor.
Hasankeyf'teki 1100 Tonluk Zeynel Bey Türbesi Yıkılabilir
 
Diyarbakır Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunca onaylanan projeye göre, 1100 tonluk türbenin tek parça halinde Hollanda yöntemiyle yeni yerine taşınması kararlaştırıldı.
 
Türbenin taşınma işleminin yıl sonuna tadar tamamlanacağını yetişmemesi halinde 2017 yılının başında gerçekleştirileceği belirtildi.
Zeynel Bey Türbesi, Hollanda yöntemi olan Taşıyıcı Treyler Sistemi ile yeni yerine taşınacak. Bu yönteme göre, ilk olarak türbenin çevresinde kazı yapılarak yapının temeli açılacak. Kaldıraçlar yardımıyla kaldırılacak türbe, tekerlekli trey üzerine konulacak. Trey ile yaklaşık 2 kilometre uzaklıktaki Hasankeyf Yeni Kültürel Park Alanı’na taşınacak türbe, daha sonra kazılan yeni yerine konulacak. Taşıma esnasında yapının devrilmesini engellemek amacıyla yoldaki eğim yüzde 4’e kadar indirilecek.

Zeynel Bey Türbesi

Zeynel Bey Türbesi 1462-1482 yıllarında Hasankeyf’te hüküm süren Akkoyunlular’dan kalan tek eser olma özelliği taşıyor.

Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan’ın oğlu olan Zeynel Bey’in, Osmanlı İmparatorluğu’nun kazandığı 1473 yılındaki Otlukbeli Savaşı’nda hayatını kaybettiği biliniyor.

Türbe, dışarıdan silindirik, içeriden sekizgen miğfer başı şeklinde iki katlı bir yapıya sahip. Türbenin mimari önemi, Azerbaycan ve Türkistan yöresi mimari özelliklerini Anadolu’ya taşımış olmasından kaynaklanıyor. Göz alıcı renklere sahip gövde süslemesiyle dikkati çeken türbenin çini mozaiklerinin ise Anadolu’da bir benzerinin olmadığı belirtiliyor.

Hasankeyf’te 2004-2005 yıllarında yapılan kazılarda ortaya çıkarılan Zeynel Bey Külliyesi, 3 medrese, 1 imaret, 1 türbe, 1 han ve Dicle kenarına yapılmış bir hamamdan oluşuyor. Artuklu, Akkoyunlu ve Osmanlı devirlerine ait yapılardan oluşan külliyenin medreselerinde geometrik ve bitkisel süslemeler ve çeşitli üsluplarda yazı örnekleri bulunuyor.

#HasankeyfBoğulmasın

Arkeofili editöryel servisi. İletişim: arkeofili@gmail.com