Antik İnsanlar Dev Tembel Hayvanları Takip Ediyordu

Dev tembel hayvanlar gibi devasa canlılar, 11.000 yıl önce karşılaşılmak istenmeyen hayvanlardı. Fakat yeni araştırmalar, insanların bu devasa yaratıkları nereye gittiklerini önemsemeden, böbrek şeklindeki devasa ayak izlerine bakarak onları takip ettiğini ortaya çıkardı.

Dev tembel hayvanların kollarını savurarak kendilerini insan avcılardan nasıl koruduğuna yönelik bir sanatçı tarafından hazırlanan çalışma. C: Alex McClelland/Bournemouth Üniversitesi

Sahada kalan fosilleşmiş ayak, pençe ve tırnak izlerinin analizine göre, dev yer tembel hayvanı, istenmeyen insan takipçilerine daha fazla dayanamadı ve arka ayaklarının üstüne kalktı (ortalama 2.1 m), orak şeklinde pençelerinin etrafa savurdu.

Daha sonra ne olduğu bir gizem olarak kaldı. Birleşik Krallık’taki Bournemouth Üniversitesi’nde çevre ve coğrafi bilimler profesörü olan eş-araştırmacı Matthew Bennett, “İnsanlar muhtemel olarak tembel hayvanı öldürme girişiminde bulundu ve muhtemelen başarılı da oldular.” diyor.

(Dünyadaki Dev Canlıların Yok Oluşundan İnsanlar mı Sorumlu?)

Ancak, günümüz avcı toplayıcıları tarafından yapılan av denemelerinin büyük çoğunluğunun başarılı olmadığı göz önüne alındığında, ayrıca bu hayvanların oldukça kaslı oldukları düşünüldüğünde, antik insanların taş aletlerle bu hayvanları alt etmelerinin oldukça zor olduğu görülüyor.

New Mexico’da bulunan White Sands Ulusal Parkı’ndaki tuz düzlükleri. Ön plandaki ayak izlerine dikkat edin. C: Matthew Bennett / Bournemouth Üniversitesi

Dikkate değer ayak izleri

Araştırmacılar, insanlar ve tembel hayvanlar tarafından bırakılan bu ayak izlerini 2017 yılında New Mexico’da (ABD’de bir eyalet) bulunan White Sands Ulusal Parkı’nda buldular. Bu buluş, çalışmanın lideri olan Ulusal Park Servisi’nden David Bustos için bir dönüm noktası oldu. Çünkü kendisi uzun zamandır antik insanların ayak izlerinin alan yüzeyinde fosilleşmiş olabileceğinden şüpheleniyordu.

Daha da şaşırtıcı olan ise bazı insan ayak izlerinin, tembel hayvan ayak izlerinin içinde olmasıydı. Bu durum insanların çamurlu yolda izler halen tazeyken ayak izlerini takip ettiğini gösteriyor. Fosil açısından zengin olan bu alanda, şu anda soyları tükenmiş olan; mamut, kurt, büyük kediler, deve ve sığır gibi dev hayvanların izleri de bulunmuştu.

(İnsanlar Dev Otoburları Yerlerinden Etti)

Bennett, “Sahada çeşitli hayvanların ve insanların yüzlerce binlerce parçası var. Muhtemelen Amerika’nın ve hatta belki de dünyanın en büyük fosilleşmiş alanı.” diyor.

Sahada içerisinde insan ayak izlerinin de bulunduğu bir düzineden daha az tembel hayvan ayak izleri bulunuyor. Bu ayak izleri muhtemelen farklı zamanlarda bırakılmış ve tembel hayvan türleri olan Nothrotheriops veya Paramylodon’a ait olmalıydı.

Tembel hayvan ayak izinin içerisindeki insan ayak izi. Bu tarz izler insanların tembel hayvanları takip ettiklerini gösteriyor. Tembel hayvan izleri 30 ila 56 cm arasında uzunluğa sahip. C: Matthew Bennett / Bournemouth Üniversitesi

Sherlock Holmes olmak

Bu izleri, insanların ve dev yer tembel hayvanlarının birbirleriyle etkileşimde olduğu buzul çağının sonunda bıraktığı ortada. Bu izler, insanların mamut, Kuzey Amerika atları gibi o zamanlarda türleri yok olmuş olan, dev kürklü hayvanları avlayıp avlamadıklarını anlamak için anahtar nitelikte.

Halen süren bir tartışma ise, devasa hayvanların insanların avları sonucunda mı yoksa iklimsel değişiklik sonucunda mı yok oldukları konusunda. Science dergisinde yapılan 2016 araştırmasına göre, buz devri devlerinin sonunun gelmesinde insanlar ve doğa olayları birlikte etkili olmuştu.

İşin devamında, 11.000 yıl önce yapılmış izler üzerinde Sherlock Holmes’culuk oynamak var. Araştırmacılar, insan avcılarının dev yer tembel hayvanlarını takip edip, daha kolay avlanabilmeleri için onları rahatsız ettiklerini söylüyor. Diğer bir fikir ise insanların davranışlarının rahatsız edici olmasından daha çok, meraka ve oyuna yönelik olduğu yönünde. Araştırmacılar çalışmada, tembel hayvanlar ile insanların ilişkisinin takip etme ve avlama üzerinden daha iyi şekilde yorum yapılabileceğini söylüyor. Tembel hayvanlar insanlar için zorlu bir avdı. Güçlü kolları ve keskin pençeleri onlara yakın karşılaşmalarda ölümcül bir erişim ve açık bir avantaj sağlıyordu.

Lehman Koleji ve Amerikan Doğa Tarihi Müzesi’ndeki paleoantropolog William Harcourt-Smith, çalışmaya katılmayan bir araştırmacı olarak, araştırmanın sağlam bir çalışma olduğunu, belgeleme ve analizlerin çok ayrıntılı bir şekilde tamamlandığını belirtiyor.

Harcourt ayrıca eski olayları hayal ederken dikkatli olmanın daha iyi olacağını söylüyor. Harcourt’a göre tembel hayvanların bıraktığı izlerden, birkaç saat sonra takip edilmiş olması muhtemel. Bu durum, insanların tembel hayvanlara çok da yakın olmadığı anlamına geliyor.


Live Science. 25 Nisan 2018.

Çukurova Üniversitesi Arkeoloji son sınıf öğrencisidir. Kuramsal arkeoloji ve evrimsel antropoloji üzerine yoğunlaşmıştır. Son iki yıldır da farklı sosyal medya hesaplarında arkeolojinin halk tarafından ilgi duyulması ve sevilmesi için çalışmalarda bulunmaktadır.

You must be logged in to post a comment Login